ชุมชนเลียบคลองมอญ

    ชุมชนเลียบคลองมอญ

    ชุมชนเลียบคลองมอญก่อตั้งมาเมื่อ 40 ปีที่ผ่านมา มีการปกครองเป็นแบบมีกำนันและผู้ใหญ่บ้าน ชาวมอญส่วนใหญ่อพยพมาจากพระประแดง โดยใช้เรือในการเดินทาง อพยพมาเพื่อมาประกอบอาชีพทำนา พื้นที่ที่ใช้ทำนาส่วนหนึ่งได้พื้นที่จากเจ้าจอมมารดากลิ่น (พระสนมเอกของพระมหากษัตริย์ไทยรัชกาลที่ 4) ได้แก่ ตระกูลสะอาง ตระกูลเพชรน้อย มีประมาณ 200 หลังคาเรือน สมัยก่อนหลังจากทำนาเสร็จแล้ว ชาวมอญก็เดินทางกลับพระประแดง แต่การเดินทางสมัยนั้นที่ค่อนข้างเดินทางลำบาก เลยมีการเปลี่ยนแปลงจากการทำนาเช้าแล้วช่วงเย็นเดินทางกลับพระประแดง กลายมาเป็นตั้งถิ่นฐานอยู่ที่ชุมชนเลียบคลองมอญแทน จากสมัยก่อตั้งจนถึงปัจจุบันมีการเปลี่ยนแปลงผู้ใหญ่บ้านมา 3 สมัย คนแรกคือผู้ใหญ่สาย คนที่สองคือผู้ใหญ่ดี โดยเฉลี่ยการดำรงตำแหน่งประมาณ 18–20 ปี และผู้ใหญ่บ้านคนปัจจุบันคือผู้ใหญ่รามัญ

    ชุมชนเลียบคลองมอญมีการนำเอาโทรศัพท์เข้ามาใช้ในชุมชนในปี 2533/มีการนำไฟฟ้าเข้ามาใช้ในชุมชนเมื่อปี 2530/มีการจัดกิจกรรมโดยนำเอาลูกหลานของคนในชุมชนที่ติดยาเสพติดมาทำกิจกรรมเมื่อปี 2546/เกิดปัญหาน้ำแห้งในชุมชนเมื่อปี 2558/มีการร่วมกลุ่มในชุมชนเพื่อทำเห็ดนางรม เห็ดนางฟ้า แปรรูปเห็ดเมื่อปี 2560 ภายในชุมชนเลียบคอลงมอญมีการแบ่งกลุ่มชาวบ้าน แบ่งออกเป็น กลุ่มชาวนา กลุ่มประเพณี กลุ่มผู้สูงอายุ กลุ่มสวัสดิการโครงการภายในชุมชน มีการจัดโครงการที่ชื่อว่า “โครงการใกล้บ้านใกล้ใจ” เป็นโครงการที่ให้โรงพยาบาลลาดกระบังเข้ามาให้ความรู้แก่คนในชุมชน มาตรวจร่างกายคนในชุมชน หลังจากนั้นจะมีการแจกเงินให้กับคนในชุมชน ซึ่งเงินนี้เป็นเงินที่ได้จากสวัสดิการของรัฐ (เบี้ยผู้สูงอายุ) งบประมาณของชุมชนได้มาจากงบของกรุงเทพมหานครบางส่วน/กองทุนสุขภาวะประมาณ 2 แสนบาทต่อปี/งบกองทุนไฟฟ้าประมาณ 6 แสนบาทต่อปี/กองทุนน้ำจากบริษัทเจมส์ประมาณ 1 แสนบาทต่อปี

    ความเชื่อของชาวมอญ

    • คนมอญมีความเชื่อในเรื่องของผีเต่า ถ้าจับแล้วเอามาปล่อย คนในครอบครัวหรือตนเองจะเจ็บไข้ได้ป่วยหรือถึงขั้นมีอันเป็นไป เมื่อจับเต่ามาแล้วจำเป็นต้องฆ่าทิ้งแล้วนำอวัยวะต่างๆของเต่าไปไหว้เจ้าที่(เวลาคนมอบขับรถผ่านเจอเต่าหรือพบเห็น มักจะพูดว่า “สะอุ๊ย” ซึ่งแปลว่าเหม็นเน่า น่ารังเกียจ)
    • คนมอญห้ามเล่นตุ๊กตาเพราะมีความเชื่อว่าตุ๊กตาเป็นตัวแทนของพระมหากษัตริย์
    • ถ้ามีคนเสียชีวิตคนมอญจะทำพิธีที่บ้าน การอาบน้ำให้ศพจะทำนอกชายคาบ้าน
    • ห้ามนำพวงหรีด โรงศพเข้าบ้าน ให้ศพนอนบนแคร่มีเสาตั้ง 6 เสา แทนการนอนในโรงศพ
    • พิธีสวดศพของคนมอญ นิยมสวด 4-5 คืน เวลานำศพออกจากบ้านต้องนำออกทางประตูบ้านในทิศตะวันตก
    • คนมอญมีความเชื่อว่าการหว่านเกลือที่ผสมกับข้าวสาร และการคว่ำโอ่ง สามารถไล่สิ่งที่ไม่ดีออกจากที่อยู่อาศัยของตนเอง
    • คนมอญมีความเชื่อเรื่องการบูชาผี การทำประตูผีโดยการนำเอาไม้มาหักออกครึ่งหนึ่ง แล้วนำเอากิ่งไม้นั้นไปเสียบที่ประตู
    • คนมอญมีความเชื่อว่า ถ้ามีคนเสียชีวิตในบ้าน ต้องมีการถวายบ้านให้กับทางวัดก่อน หลังจากนั้นค่อยซื้อคืนกลับมาเป็นของตนเอง เพราะเชื่อว่าเป็นการเอาสิ่งที่ไม่ดีถวายให้วัดก่อน
    • ความเชื่อของคนมอญ ห้ามเด็กที่ไว้ผมจุกเข้าบ้านเพราะมีความเชื่อว่าจะทำให้คนในบ้านเจ็บไข้ได้ป่วย

    วิถีชีวิต/ความเป็นอยู่/อาหารของชาวมอญ

    • การสร้างที่อยู่อาศัยของคนมอญ นิยมสร้างบ้านอยู่ริมคลอง ส่วนใหญ่เป็นบ้านชั้นเดียว มีการแบ่งสัดส่วนของบ้านออกเป็นที่อยู่ของสัตว์หรือควายที่ใช้ในการทำนา อีกส่วนแบ่งไว้เพื่อเป็นที่เก็บข้าว
    • อาชีพของคนมอญในชุมชนส่วนใหญ่ ประกอบอาชีพการทำนา ทำบ่อปลา ทำสวนกล้วย ทำงานโรงงานอุตสาหกรรม (หัวหน้าครอบครัวหรือสามีจะนิยมทำนา ส่วนภรรยาหรือผู้หญิงมักจะทำงานโรงงานอุตสาหกรรม)
    • รายจ่ายของชุมชน มักใช้กับค่าปุ๋ย ค่าจ้าง และค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องกับการเกษตรทั้งหมด
    • อาหารของคนมอญส่วนใหญ่จะมีกะทิเป็นส่วนประกอบ เช่น แกงกระเจี๊ยบหรือแกงกระต๊าด/แกงมะตาด/แกงบอน
    • การทำนาของคนในชุมชนจะไม่มีช่วงหรือฤดูกาลที่แน่นอน คนมอญจะนิยมทำนาต่อเนื่องกัน เนื่องจากคนในชุมชนส่วนใหญ่เป็นหนี้ของทกศ.

    วัฒนธรรมประเพณีของชาวมอญ

    • ประเพณีสงกรานต์ของคนมอญจะจัดขึ้นหลังสงกรานต์ของคนไทย 1 สัปดาห์ มีการแสดงมโหรสพ การเล่นสะบ้ามอญ (ช่วงเช้าจะมีการทำบุญเลี้ยงพระ ช่วงเที่ยงจะมีการแห่หงส์ธงตะขาบ)
    • การเล่นสะบ้ามอญ ฝ่ายหญิงต้องเป็นสาวมอญในชุมชนแต่ฝ่ายชายเป็นนอกพื้นที่หรือต่างชุมชนกัน
    • ประเพณีสงกรานต์คนมอญจะมีการทำขนมกาละแม ส่วนประเพณีตักบาตรน้ำผึ้งจะทำข้าวต้ม
    • ประเพณีตักบาตรพระร้อยทางเรือ จะขึ้นช่วงหลังออกพรรษา 1 สัปดาห์
    • การเล่นผีอีจู้ จะนำเอาอีจู้ที่ดักปลาไหลมาแต่งเป็นรูปคน โดยจะให้ผู้หญิง 2 คนนั่งบนสากตำข้าว(การละเล่นผีอีจู้ของคนมอญจะคล้ายกับการเล่นผีถ้วยแก้ว) ก่อนเล่นต้องมีการจุดธูปจุดเทียน บอกผีที่คนมอญเชื่อว่าอยู่ภายนอกชุมชนและบอกผีอีจู้
    • การเล่นผีอีจู้ การเล่นสะบ้ามอญ จะเล่นช่วงเดือนเมษายน
    • พิธีการแต่งงานของคนมอญ จะมีการไหว้ผี ไม่มีการรดน้ำสังข์เหมือนงานแต่งงานของคนไทย
    • งานบวชของคนมอญ ต้องแต่งชุดมอญ มีการไหว้ย่าจอมก่อนที่จะนำพวงมาลัยมาคล้องคอ
    Read 570 times
    © 2018 Thai Local Wisdom. All Rights Reserved. Designed By Agritech